فلسفه برای کودکان

تعریف

فلسفه برای کودکان و نوجوانان (فبک) یا فکرپروری برای کودکان و نوجوانان برنامه‌ای برای آموزش تفکر عمیق فلسفی است که به پرورشِ قدرتِ استدلال، داوری و تمیز در کودکان و نوجوانان می‌پردازد و دستِ کم، سه گونه تفکر نقادانه، تفکر خلاقانه و تفکر مراقبتی را در ایشان پیشرفت می‌دهد .

تاریخچه:

در اواخر سال‌های ۱۹۶۰، وقتی متیو لیپمن در دانشگاه کلمبیا واقع در نیویورک در رشتهٔ فلسفه مشغول تدریس بود، متوجه شد که دانشجویانش فاقد قدرت استدلال و قضاوت هستند. او به این نتیجه رسید که برای تقویت قدرت تفکر این دانشجویان دیگر بسیار دیر شده‌است و قدرت استدلال باید از همان کودکی تقویت شود. لیپمن را بنیان‌گذار فلسفه برای کودکان می‌دانند.لیپمن در سال ۱۹۷۲ به دانشگاه مونتکلر ایالت نیوجرسی نقل مکان کرد و در سال ۱۹۷۴ مؤسسه IAPC را با عنوان مؤسسه بسط و ترویج فلسفه برای کودکان تأسیس کرد.

درایران:

 یکی از گروه‌های پژوهشی در پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، گروه فلسفه برای کودکان و نوجوانان است. این گروه با مصوبه شورای گسترش آموزش عالی در تاریخ ۴ آبان ۸۶ شروع به فعالیت نمود و تا کنون در زمینه فلسفه برای کودکان فعالیت‌هایی شامل: مقاله، تألیف و ترجمه کتاب، برگزاری سمینار، همایش و نشست انجام داده‌است.

دکتریحیی قائدی:

یحیی قائدی از اولین پژوهشگران فلسفه برای کودکان در ایران است که کار بر تز دکترای وی با موضوع برنامه فلسفه برای کودکان از سال ۱۳۷۸ شروع و در سال ۱۳۸۲ دفاع شد که یکی از نخستین پژوهش‌های ایرانی در این زمینه بود. وی در سال ۱۳۸۳ نسختین کتاب تألیفی دربارهٔ فلسفه برای کودکان را نوشت و تا کنون بیش از ۱۰ کتاب تألیفی و تعدادی کتاب ترجمه در این زمنیه دارد. او هم‌اکنون به عنوان عضو هیئت علمی گروه فلسفه تعلیم تربیت دانشگاه خوارزمی، متولی و مدیر پیگیر امور فلسفه برای کودکان در دانشگاه و کشور است. او همچنین مؤسس رشته فلسفه برای کودکان در ایران می‌باشد. او تا کنون موفق به تربیت بیش از ۲۰۰ مربی فعال در این برنامه شده است .